Zo'n 5000 jaar v00r Christus was de bloeiperiode in Egypte. In de tijd van farao Menes werden de wereldberoemde piramides gebouwd op aanwijzing van en hulp uit de kosmos. Vanuit de kosmos is er nog altijd verbinding met de drie piramiden van Gizeh.

Wel of niet op de hoogte van de culturele achtergronden, de piramiden hebben al eeuwenlang een enorme aantrekkingskracht op de mens. Oog in oog staan met deze kolossale bouwwerken en ook het binnentreden ervan maakt een levenslange indruk.

Minstens even imposant is de 'Western desert' (de woestijn ten westen van de Nijl) met zijn grillige, unieke veelzijdigheid aan landschappen. Niet met woorden te beschrijven, zelfs op foto's nauwelijks vast te leggen! De woestijn heeft vele gezichten; de bergen zijn grillig, soms met haarscherpe contouren van maagdelijk zand en soms bedekt met zwarte lava.

In het zuidelijke deel van het gebied staan kraakhelder witte kalksteen bergen in zovele vormen, dat je je waant op een tentoonstelling van beeldhouwkunsten! Het is een bijzondere ervaring om een aantal dagen door dit zuivere landschap te kunnen rijden op de ritmische bewegingen van een statige kameel. Een persoonlijke ontmoeting met deze ongerepte magische woestijn is dé manier om je één te voelen met de natuur en zodoende tot innerlijke rust te komen.

De Bedoeïenenbevolking is zeer gastvrij; de mensen zijn gelukkig en werken aan de opbouw van een goed leefbare oase waar steeds meer goede voorzieningen en leefomstandigheden worden gecreerd en hun kinderen een steeds betere scholing krijgen.

 

De Bedoeïenen kunnen in hun eigen levensonderhoud voorzien; zij leven van wat de natuur hen biedt en benutten deze rijkdom ten volle. De mensen zijn trots op hun woestijn; de gidsen kennen de wegen met hun ogen dicht; zij staan zo dicht bij de natuur dat zij zich zelfs zonder enig hulpmiddel in leven weten te houden hun gehoor, zicht, tast en reuk is zo scherp als een dier, hun vindingrijkheid is onbeperkt. De eenvoud maakt hen rijker, krachtiger en meer tevreden dan welke miljonair dan ook.

De bevolking

In de periode waarin de volkeren nog te voet en met kamelen door de woestijn trokken, van oase naar oase, zijn er routes ontstaan, de zogeheten camel tracks. De Bedoeïenen hebben enkele generaties geleden hun intrek genomen in de oases waar kleine dorpjes ontstonden. De mensen konden in hun eigen levensonderhoud voorzien door de teelt van groenten en fruit en bouwden de eerste huisjes van leem.

Gelukkig is nog veel van die oude cultuur bewaard gebleven, alhoewel de witte kalkstenen inmiddels aardig terrein aan het veroveren zijn. Het eerste huis van het dorpje Bawiti, genoemd naar het eerste hoofd (burgermeester) van de gemeenschap, is bewaard gebleven evenals de oude dorpskern die inmiddels niet meer bewoond wordt maar een ‘museum’ vormt.

De moslimbevolking van de oase Bahariya (30.000 inwoners), is vriendelijk en gastvrij; de mensen zijn gelukkig en werken aan de opbouw van een leefbare oase waar steeds meer onontbeerlijke voorzieningen en verbetering van de leefomstandigheden worden gecreëerd door de regering.

Alle kinderen gaan naar school en deze worden kwalitatief steeds beter. Op sommige scholen ontbreken zelfs computers niet. De kinderen die in de afgelegen, kleinere gemeenschappen wonen, logeren bij familie in de iets grotere dorpen om zodoende ook naar school te kunnen.

De scholen in de afgelegen gebieden zijn helaas nog niet voorzien van basismateriaal, dus geen tafeltjes, stoeltjes, geen schrijfgerei en boeken voor deze kinderen.

Wanneer je voor het eerst een oasedorpje bezoekt dan waan je je in een tijd die wij alleen nog ‘kennen’ van de verhalen van onze voorouders. De tijd lijkt te hebben stilgestaan. Mannen rijden dagelijks naar de plantage, zittend op een ezeltje of op de ezelkar, om groenvoer voor het vee te snijden of ze verzorgen de dadelpalmen en fruitbomen. Voordat ze rond zonsondergang huiswaarts keren, wassen zij zich bij een warmwaterbron, waar altijd zeep ligt voor algemeen gebruik. Voor de uitwisseling van het laatste nieuws komen de mannen ’s avonds naar één van de theehuizen, ontmoetingsplaatsen voor het nuttigen van mierzoete thee en het roken van een waterpijp.

De vrouwen leven in de familiehuizen en verzorgen de kinderen en de grootouders. De grootouders passen weer op de allerkleinsten. Gezamenlijk zorgen de vrouwen voor het schoonhouden van de huisjes, de was en de maaltijden. De traditie is dat een zoon na zijn huwelijk bij zijn ouders gaat wonen. De vrouw komt dus bij de familie van haar man wonen.

Het klinkt allemaal nostalgisch en dat is het ook maar de tijd staat niet stil in Bahariya. De ontwikkeling gaat verder, sinds de komst van de televisie zijn de mensen verbonden met de buitenwereld. Bahariya en de andere oasedorpjes, zijn 25 jaar letterlijk verbonden met Cairo en Luxor door een asfaltweg. Er komen steeds meer auto’s, meer asfalt …. de mobiele telefoons hebben ook al hun intrede gedaan.

Deze mengeling van ‘vroeger en nu’ bezorgen de Westerse bezoeker soms een onwezenlijke ervaring waardoor je de indruk krijgt in een film te zijn gestapt.

De Bedoeïenen leven in het hier en nu, dat betekent dat een vooruitblik naar morgen nog wel lukt maar de tijdspanne naar overmorgen is eigenlijk al te ver. Alles wat gericht is op de toekomstige tijd (ook straks) wordt altijd vergezeld door het woordje “insh’Allah” (als God het wil).

De plantages

Het grootste deel van de regio Bahariya bestaat uit plantages waar het water van de natuurlijke bronnen rijkelijk doorheen stroomt via betonnen geulen. Een eenvoudig systeem dat werkt! Hier maakt de mens gezamenlijk gebruik van wat de Schepping biedt. Hier zijn geen monopolisten die hetgeen aan de ieder mens toebehoort, in bezit hebben genomen en voor veel geld verkopen.

Bij elke plantage zijn kleine dorpjes waar de mensen wonen en leven. Niemand woont op de plantage, dat is een werkplek. Alle inwoners van Bahariya hebben oorspronkelijk recht op ’n stukje grond van de gezamenlijke plantage maar in de loop der tijd hebben de mensen die geen landbouwer wilden zijn hun perceeltje verruild aan degenen die wel wilden boeren. En zo ontstond een prachtige wisselwerking tussen vraag en aanbod. In plaats van de periode waarin iedereen z’n eigen stukje moest verbouwen ontstonden er grotere percelen dus meer ‘oogst van hetzelfde’ en de niet-landbouwers zorgden in de woongemeenschappen voor de ruilhandel c.q. verkoop. En zo gaat het nog steeds, anno 2006.

Het geoogste fruit, de dadels en de verse groenten van de plantages worden in het dorp verhandeld waar de middenstanders zorgdragen voor de distributie vanuit hun kleine winkeltjes in de smalle dorpsstraatjes. Watermeloenen worden op straat aan de man gebracht, die zijn seizoensgebonden en nemen teveel ruimte in beslag in de kleine winkeltjes. De scharrelkippen worden ter plekke geslacht zodra de koper akkoord gaat met de prijs van de levende kip.

Het is feest als de dadeloogst aanbreekt. Dadels worden wel het hele jaar door gegeten maar de verse zijn toch wel het allerlekkerst!

Al het fruit, de groenten, de tomaten, het vlees, de eieren smaken zoals ze behoren te smaken! Alles is volop zongerijpt en onbespoten. Zelfs het brood is zeer smaakvol door de gezonde tarwe.

Het laatst overgebleven zoutmeer van de oase ligt aan de rand van de plantage. Vroeger werd het zout uit de meren gedolven voor de welvarende industrie. Tegenwoordig wordt dit alleen nog gedaan om het hoge zoutgehalte van het grondwater gunstig te beïnvloeden. Rondom dit meer zijn verschillende vogelsoorten in de prachtigste kleuren waar te nemen.

Culturele plaatsen in Bahariya

Bahariya is eigenlijk één grote culturele plaats en tot op de dag vandaag worden er nog schatten uit vroegere tijden opgegraven. Grote delen van de oase zijn door de regering afgebakend, daar mag niemand graven en/of bouwen. De kans is groot dat er in de nabije toekomst nog veel historische vondsten zullen worden gedaan.

Vijf culturele plaatsen zijn sinds kort officieel toegankelijk gemaakt voor publiek, voorheen kwamen er ook al toeristen maar nu mag men de locaties alleen nog bezoeken onder leiding van een gids en met een geldig entreebewijs.

Onder de vijf locaties vallen:

  • drie ondergrondse tombes
  • de ruïne van het graf van Alexander the Great
  • het museum van Bawiti.

Beschrijving van de tombe van Amenhotep Huy:

Amenhotep Huy was een gouverneur van Bahariya in het Nieuwe Koninkrijk, tweede helft van de 18e en eerste helft van de 19e dynastie.

Amenhotep Huy kreeg de titel van “Gouverneur van de Noordelijke Oase” toen de Farao het belang van de oase inzag met name ter verdediging van dit gebied. Andere benoemde gouverneurs kwamen uit de Nijldelta maar Amenhotep Huy was een invloedrijke en welgestelde burger van de oase Bahariya.

Het is de oudste van de nu bekende tombes en werd ontdekt in 1900 door George Steindorff. Maar er zijn alweer nieuwe opgravingen gedaan die wellicht zullen aantonen dat er zelfs tombes in Bahariya zijn uit de 12e dynastie.

Deze tombe, die gedeeltelijk is ingestort, omvat de fundamenten van een grote binnenplaats, een entreeruimte, en een aantal (graf)kamers. In de hal zijn geschilderde fragmenten zichtbaar. Twee van de grafkamers zijn opgedeeld in twee kleinere kamers waar twee mummies zijn gevonden die dateren uit de Grieks-Romeinse periode.

De architectonische stijl van de tombe bevestigt de rijkdom en de belangrijkheid ervan, die gelijkenissen vertoont met de tombes van de Nijldelta uit het Nieuwe Rijk. De decoraties zijn verfijnd en in diepreliëf, bovendien voorzien van kleuren in de traditionele Egyptische stijl. Het woestijnzand dat door de eeuwen heen de tombe heeft bedolven, heeft de kleuren van de beschilderingen beschermd. Sinds de ontdekking door Steindorff zijn de decoraties sterk achteruit gegaan.

Op de binnenplaats zijn fragmenten van beeldhouwwerk te zien van Amenhotep, o.a. knielend voor zijn onderdanen en zijn landgoed. In de eerste hal zijn scènes te zien van het verzamelen van fruit, het vullen van wijnglazen en het dragen van zakken met graan. Er zijn ook gedekte tafels zichtbaar, overladen met brood, fruit, cake en bloemen. Amenhotep Huy is ook met zijn vrouw Ourly afgebeeld op de muur, biddend tot Min, de god van de vruchtbaarheid.

Tevens zijn ze samen in een andere kamer te zien terwijl zij Osiris en Khonsu aanbidden, als vertegenwoordigers van het alledaagse leven. Later vinden we hen knielend aan voor de God Hathor die zich laat zien in de vorm van een koe. Ook Anubis wordt aanbeden en met offers overladen.

In de grafkamer is Amenhotep afgebeeld met een staf, als teken van autoriteit en met twee (onbekende) bundels. In hiërogliefen schrift staat het woord “Henki” dat refereert aan bier of drank. Mogelijk heeft hij de recepten voor het maken van gerstenat in z’n handen.

Afbeeldingen van gevulde rieten manden en stenen kruiken geven aan dat deze naar de Nijldelta werden gezonden.

‘The Valley of the golden mummies’ werd ontdekt in 1996 en is een enorme grafkelder met naar schatting 2000 mummies, allen met gouden maskers. Geen inwoner van de oase Bahariya heeft voordien geweten dat hun voorvaderen zo rijk zijn geweest om de doden gouden maskers te laten aanmeten en dat hun oase door deze vondst beroemd zou worden.

De vallei is nog niet opengesteld voor bezoekers. De bedoeling is om de vallei te voorzien van schachten, trappen, gangen en balustrades om toeristen te kunnen ontvangen maar zover is het momenteel nog niet en deze werkzaamheden zouden best nog ’n paar jaar op zich kunnen laten wachten. Dit project is in handen van de Egyptische Dr. Zahi Hawass die steeds weer betrokken is bij de nieuwste opgravingen. De regering wil het project niet uit handen geven aan buitenlandse archeologen.

Vijf van de mummies uit de vallei zijn gedolven en overgebracht naar het museum van Bawiti. Dit is dagelijks te geopend en is ook onderdeel van de vijf-culturele-plaatsen-ticket.

‘The English house’ is de naam van een ruïne op één van de bergen in the Zwarte woestijn. De bouw van dit fort dateert uit de Tweede Wereldoorlog, de slag om El Alamein. De eerste Slag om El Alamein (1 tot 31 juli 1942 was een veldslag in de Noord-Afrika campagne tijdens de Tweede Wereldoorlog. De twee partijen die tegenover elkaar stonden waren het Afrikakorps van de as-mogendheden, Duitsers en Italianen onder bevel van Erwin Rommel enerzijds en het Britse Achtste leger onder bevel van Claude Auchinleck anderzijds.)
Een bezoek aan deze locatie en het uitzicht over de oase Bahariya met haar omgeving, biedt iedere bezoeker een weldaad aan rust, bezinning en stilte.